Có nên dán phim kính cửa sổ? Nên, khi căn phòng nóng và chói vì nắng chiếu trực tiếp qua kính và bạn sống ở nơi phải làm mát nhiều tháng trong năm. Không nên kỳ vọng nhiều nếu phòng nóng vì mái, vì tường, hoặc vẫn hầm cả khi nắng đã tắt, vì phim chặn nắng chứ không cách nhiệt đáng kể. Nhà dùng kính hộp hay kính ủ phủ sẵn lớp kiểm soát nắng thì cần xem kỹ trước khi quyết định.
Ba giờ chiều, mảng nắng bò từ bậu cửa vào giữa sàn phòng khách. Tivi loá, sofa nóng, người ngồi gần cửa kính vừa rát da vừa phải kéo rèm giữa ban ngày. Tình huống này phim giúp được, và giúp khá rõ.
Còn căn phòng tầng mái, trần nóng hầm hập tới tận khuya, thì người bán phim vẫn sẽ chào, nhưng phim không phải câu trả lời chính.
Phim dán kính thật sự làm được gì?
Theo trang về phim dán kính của Efficient Windows Collaborative, phim kiểm soát nắng giảm nhiệt mặt trời vào nhà bằng cách phản xạ và hấp thụ. Trang này xếp phim vào nhóm hợp với khí hậu chủ yếu cần làm mát, và cũng ghi rằng phim chặn phần lớn tia UV, giúp bớt phai màu đồ đạc. Vì hơn nửa năng lượng mặt trời nằm ngoài vùng mắt nhìn thấy, một phim sáng vẫn có thể cản nhiều nhiệt.
Chỗ người mua hay hiểu nhầm nằm ở chữ "cách nhiệt". Cũng tài liệu đó nói thẳng: phim không mang lại lợi ích cách nhiệt đáng kể. Trên nhãn cửa, hai việc này là hai con số khác nhau. SHGC nói về nhiệt mặt trời đi vào, còn U-factor nói về nhiệt truyền qua kính vì chênh lệch nhiệt độ. Phim chủ yếu làm việc thứ nhất.
Nói theo đời thường: phim xử lý cái nắng, không xử lý cái nóng của không khí. Mười giờ đêm trời vẫn nóng, trong phòng bật điều hoà, thì kính có phim và không phim gần như cùng một câu chuyện. Đây là suy luận từ định nghĩa hai chỉ số, nhưng nó giải thích vì sao nhiều người dán xong thấy buổi chiều dễ chịu hơn hẳn mà tối vẫn y nguyên.
Nhà như thế nào thì có nên dán phim kính cửa sổ?
Điều kiện đầu tiên là nắng có chạm vào kính không, và chạm trong bao lâu. Bảng dưới gom các tình huống hay gặp.
| Tình huống | Có nên dán? | Lý do |
|---|---|---|
| Kính hướng Tây, nắng chiều vào sâu | Nên xem xét | Đúng việc của phim |
| Phòng làm việc chói màn hình | Nên xem xét | Giảm chói rõ rệt |
| Kính đã có mái hiên che kín | Ít cần | Nắng không tới kính |
| Tầng mái, trần nóng tới khuya | Chưa nên | Nhiệt vào qua mái |
| Phòng hướng Bắc, thiếu sáng | Chưa nên | Mất sáng, lợi ít |
| Kính hộp, mong giảm nhiệt nhiều | Hỏi kỹ trước | Dán mặt trong chủ yếu giảm chói |
Bảng là đánh giá tương đối theo logic của tài liệu ngành, không phải kết quả đo cho nhà cụ thể.
Khí hậu cũng cần nghĩ tới. Miền Nam nóng gần như quanh năm, phép tính khá đơn giản. Miền Bắc thì khác: phim cũng chặn luôn nắng mùa đông, nên phòng nào mùa lạnh đang được nắng sưởi ấm sẽ mất phần đó. NFRC còn lưu ý rủi ro ứng suất lên kính đặc biệt ở những ngày nắng nhưng lạnh. Từ đó chúng tôi suy ra rằng những ngày hanh nắng cuối đông ở miền Bắc đáng lưu ý hơn người ta nghĩ, nhất là với kính thường. Đây là suy luận, tài liệu không viết riêng cho Việt Nam.
Thử thế nào trước khi bỏ tiền?
Đây là phần mà tờ rơi không nói, vì nó có thể khiến bạn không mua.
Chọn một ngày nắng rõ. Ghi lại giờ nào nắng chạm vào từng ô kính và chạm đến đâu trên sàn. Sau đó che nắng phía ngoài trong một buổi bằng tấm bạt hoặc mành tạm. Che kín cả ô kính, đừng che nửa tấm, và chỉ che tạm.
Rồi so hai buổi chiều. Nếu che xong phòng dễ chịu hẳn, nguồn nóng chính là nắng qua kính, phim có cơ hội giúp. Nếu vẫn hầm như cũ, nhiệt đang vào bằng đường khác, và tiền dán phim sẽ không đổi được nhiều. Phép thử này là gợi ý của chúng tôi, không phải phép đo, nhưng nó giúp tách hai vấn đề mà mắt thường dễ gộp làm một.
Làm thêm một việc đơn giản: đứng cách kính một bước lúc nắng gắt, rồi đứng sau rèm. Cảm giác rát trên da ở chỗ gần kính thường đến từ nắng chiếu trực tiếp. Theo suy luận của chúng tôi, phim tác động rõ lên cảm giác đó hơn là lên nhiệt độ chung của cả căn phòng.
Khi nào không nên dán?
Có năm trường hợp nên dừng lại hoặc ít nhất là hỏi kỹ.
Kính ủ đơn đã có lớp phủ kiểm soát nắng. Bản tin ATS-113 của Pilkington khuyên không dán phim lên loại này.
Kính hộp có lớp Low-E ở mặt phía trong. Bản tin cảnh báo không dán lên bề mặt Low-E, và dán phim kiểm soát nắng ở mặt trong phòng của kính hộp chủ yếu chỉ giảm chói, giảm rất ít nhiệt.
Kính còn bảo hành của hãng. Pilkington không bảo hành khi có phim dán sau trên sản phẩm của mình. NFRC cũng khuyên kiểm tra bảo hành cửa trước khi dán.
Kính có mép sứt, kính nằm trong vùng bóng đổ cố định nửa tấm, kính có rèm dày áp sát. Mấy yếu tố này làm tấm kính nóng không đều, chi tiết nằm trong bài phim cho nhà hướng Tây.
Phòng đã thiếu sáng, hoặc bạn thực ra muốn giữ lạnh ban đêm. Khi đó phim không đúng công cụ.
Nên làm gì trước khi dán phim?
Thứ tự hợp lý là chặn nắng từ xa trước, xử lý ở mặt kính sau. Năng lượng bị chặn trước khi chạm kính thì không có dịp đi vào phòng và cũng không làm kính nóng lên.
Trước tiên, xem có che ngoài được không: mái hiên, lam, mành ngoài trời, cây xanh. Với nhiều căn hộ thì không làm được, và đó chính là lúc phim có lý do tồn tại. Tiếp đến, rèm trong nhà nên treo cách kính một khoảng để không nhốt nhiệt áp lên kính. Sau đó, xem lại khe hở quanh cửa và trần, tường hướng nắng, vì phim không xử lý được những chỗ đó.
Cuối cùng mới tới phần kính. Xác định loại kính của từng ô, vì một căn nhà có thể có cửa đi kính tôi và cửa sổ kính ủ. NFRC khuyên để người có chuyên môn kiểm tra vị trí, loại kính và tình trạng cửa trước khi chọn phim. Nếu đơn vị báo giá không hỏi những điều đó, hãy coi đó là một tín hiệu.
Đã quyết định dán thì đòi những gì?
Xin thông số theo SHGC và VT, hoặc TSER và VLT, cho đúng phim định dán. NFRC ghi rằng phim có thể được xếp hạng SHGC và VT, phim được chứng nhận có trong danh mục của họ. Cách so hai phim đã nói trong bài tổng về thông số: cùng độ sáng mới so được khả năng cản nhiệt.
Đừng chọn theo độ tối. Phim sáng nhất mà vẫn giải quyết được cái chói thường là điểm cân bằng tốt, vì bạn sống với căn phòng đó cả những tháng không nóng. Quy trình khảo sát hệ kính có ở trang phim kiến trúc.
Bước tiếp theo
Ghi lại giờ nắng vào từng ô kính, chụp một tấm thấy cả khung cửa, rồi gửi cho đội ngũ VEGO qua trang liên hệ. Thông tin đó đủ để biết nên dán chỗ nào, và chỗ nào không cần.
