Thông số phim cách nhiệt quan trọng nhất là TSER, tổng phần năng lượng mặt trời bị cản, và nó chỉ có ý nghĩa khi đặt cạnh VLT, độ xuyên sáng. Còn IRR, con số 99% in to trên tờ rơi, chỉ nói về một đoạn hồng ngoại do hãng tự chọn. Khi đứng ở tiệm, hãy so TSER của hai phim có cùng VLT.
Trò ở tiệm thường diễn ra thế này. Thợ bật đèn hồng ngoại, đặt tay sau tấm kính có phim, hỏi "thấy mát không anh?". Đúng là mát thật, vì đèn đó phát đúng cái dải mà phim cản giỏi. Nhưng mặt trời không phải cái đèn đó.
Bốn thông số phim cách nhiệt trên tờ giấy
Bạn sẽ gặp bốn chữ viết tắt, đôi khi thêm vài cái nữa.
| Ký hiệu | Tên | Nói lên điều gì | Dùng để |
|---|---|---|---|
| VLT | Độ xuyên sáng | Bao nhiêu ánh sáng nhìn thấy đi qua | Chọn độ tối, tầm nhìn |
| UVR | Cản tia cực tím | Bao nhiêu UV bị chặn | Bảo vệ da, nội thất |
| IRR | Cản hồng ngoại | Bao nhiêu hồng ngoại bị chặn, ở dải đo nào đó | Tham khảo |
| TSER | Tổng năng lượng mặt trời bị cản | Toàn bộ năng lượng mặt trời bị chặn | So độ mát |
Điểm chung dễ quên: VLT càng cao thì phim càng sáng, còn ba số kia càng cao càng cản nhiều. Nhiều người đọc phim "70" rồi tưởng phim cản 70%. Không phải. Con số trong tên mã thường là độ xuyên sáng.
Riêng VLT có bài riêng về chọn theo vị trí kính, nên ở đây chỉ nói về ba số còn lại.
Vì sao IRR 99% vẫn nóng?
Vì năng lượng mặt trời không gói gọn trong đoạn hồng ngoại mà máy đo nhìn thấy.
Ánh nắng tới xe gồm ba phần: tia cực tím, ánh sáng nhìn thấy và hồng ngoại. Cả ánh sáng nhìn thấy cũng mang nhiệt. Thử đặt tay lên ghế da đen dưới nắng 2 giờ chiều: nó nóng rát một phần vì hấp thụ chính ánh sáng đó. Một phim trong veo, cản hồng ngoại rất tốt, vẫn để hầu hết ánh sáng nhìn thấy đi qua, và phần nhiệt đó vẫn vào xe.
Thêm một chuyện nữa, ít người bán nhắc: dải đo IRR không thống nhất. Tài liệu so sánh của 3M chú thích IRR là phần hồng ngoại ở dải 900 đến 1.000 nm, đo trên phim chưa dán kính. Hãng khác có thể chọn dải khác. Con số 99% của hãng A và 95% của hãng B vì vậy không so được với nhau nếu bạn không biết mỗi bên đo đoạn nào.
Đây là cách suy luận của chúng tôi: hãng có quyền chọn dải mà phim mình làm tốt, điều đó không sai, nhưng con số đó không còn là thước đo chung. Muốn so giữa các hãng, phải dùng thước chung là TSER. Một số nguồn bán hàng cũng thừa nhận phim IRR 95% có thể chỉ đạt TSER quanh 40 đến 50%. Vài bài phân tích kỹ của các tiệm dán tại Việt Nam cũng đi tới kết luận tương tự.
TSER nên đọc thế nào cho đúng?
TSER gom mọi thứ lại, nên là con số gần với cảm giác trong xe nhất. Về mặt công thức, có tài liệu trình bày TSER bằng (1 trừ SHGC) nhân 100%, với SHGC là hệ số thu nhiệt mặt trời của hệ kính.
Ba điều cần hỏi khi thấy số TSER.
Đo ở VLT nào? Phim tối gần như luôn có TSER cao hơn phim sáng cùng dòng, đơn giản vì nó chặn nhiều ánh sáng hơn. Cầm số TSER của mã 5% đem so với mã 70% của hãng khác là so sai. Luôn so cùng VLT.
Đo trên kính nào? TSER đo trên kính dày 3 mm trong suốt khác với kính xe có màu. Bảng thông số nghiêm túc sẽ ghi loại kính thử. Bảng không ghi, bạn nên hỏi lại.
Con số tới từ đâu? Ai công bố, đo theo tiêu chuẩn nào. Một dòng "TSER 60%" không có ghi chú gì giá trị thấp hơn nhiều so với một dòng ghi rõ phương pháp.
Từ đó có một quy tắc thực dụng cho chủ xe: lập một bảng nhỏ với hai cột phim cùng độ sáng, ghi TSER, IRR và giá. Phim nào có TSER cao hơn mà giá hợp lý thì chọn. Đừng để bị cuốn vào con số IRR to nhất.
UVR 99% có còn là điểm khác biệt không?
Gần như không. UV 99% đã trở thành tiêu chuẩn phổ thông, và nhiều nguồn cho rằng đây không phải chỉ số phân biệt các phim cao cấp. Một tờ rơi mà lấy "cản UV 99%" làm lý do chính để mua là tờ rơi đang thiếu lý do khác.
Có một sự thật thú vị về vị trí kính. Một nghiên cứu năm 2025 trên 34 xe đo được kính lái chặn trung bình 99,25% UVA, còn kính cửa bên tài xế trung bình 88,78%, có xe chỉ 65,22%. Tất cả đều chặn 100% UVB.
Suy ra điều gì? Phim tạo khác biệt về UV ở kính sườn, nơi cánh tay trái của tài xế phơi ra suốt quãng đường dài, chứ không phải ở kính lái. Nếu ai đó bán phim kính lái với lý do chính là chặn UV, họ đang bán thứ kính lái đã làm sẵn.
Lưu ý: nghiên cứu làm tại Mỹ, trên số xe nhỏ, chưa đại diện cho xe tại Việt Nam.
Phim càng tối có càng mát không?
Không tự động như vậy.
Độ tối chỉ nói về ánh sáng nhìn thấy. Phim nhuộm rẻ tiền có thể tối thui mà vẫn hầm, vì nó hấp thụ nhiệt rồi toả lại vào cabin. Phim sáng hơn dùng vật liệu tốt có thể chặn nhiều năng lượng hơn. Sự khác biệt giữa các vật liệu nằm ở bài riêng về ceramic và carbon.
Tuy nhiên, đừng đi quá xa theo chiều ngược lại. Ở cùng một dòng phim, cùng công nghệ, mã tối thường vẫn có TSER cao hơn mã sáng. Câu nói "phim tối không mát hơn" chỉ đúng khi so khác công nghệ. Cả hai vế này đều đúng, và người bán hay chỉ nói vế có lợi cho món họ đang bán.
Đo ở tiệm bằng máy cầm tay nói được gì?
Máy đo ba thông số bạn hay thấy ở tiệm thường báo VLT, UV và một giá trị hồng ngoại. Nó có ích ở hai việc: kiểm tra phim có đúng độ sáng công bố không, và kiểm tra nhanh xem hai miếng phim khác nhau ra sao.
Nó không cho bạn TSER. Mỗi máy lại có dải hồng ngoại riêng. Vì vậy một thợ đặt máy lên rồi đọc "99%" chưa chứng minh được phim mát đến mức nào.
Cách thử nhiệt bằng đèn cũng vậy. Đèn sưởi hồng ngoại phát mạnh ở vùng phim cản tốt, nên phim trông rất ấn tượng. Trò này cho thấy phim có cản hồng ngoại thật, là có ích, chỉ không phải một phép đo so sánh công bằng.
Khi nào bảng thông số không cứu được bạn?
Con số đo trên phòng thí nghiệm không đảm bảo xe bạn sẽ mát như kỳ vọng. Có vài thứ phim không giải quyết được.
Xe màu đen đỗ cả buổi ngoài bãi trống. Vỏ xe và trần xe vẫn hấp nhiệt, phim chỉ xử lý phần đi qua kính.
Xe có cửa sổ trời toàn cảnh. Nếu tiệm không dán phần kính nóc thì một mảng nắng lớn vẫn đi thẳng vào đầu hàng ghế.
Xe chỉ chạy vài cây số mỗi ngày trong phố, đỗ hầm. Bỏ thêm nhiều tiền cho phim TSER cao với kiểu đi này thường không đáng. Một mã phổ thông đủ dùng.
Đó là lý do chúng tôi không ghi một con số hạ nhiệt nào cho xe của bạn. Không ai ghi được một cách trung thực, vì kết quả phụ thuộc kính, màu xe, hướng đỗ và giờ đi.
Hỏi gì khi đứng ở tiệm?
Năm câu này tốn hai phút và lọc được phần lớn lời hứa.
- Mã phim chính xác là gì? Có ghi vào phiếu không?
- TSER của mã này là bao nhiêu, đo trên kính nào?
- Cùng độ sáng này, mã khác trong tiệm có TSER thế nào?
- Con số IRR đo ở dải sóng nào?
- Sau khi dán có đo lại độ xuyên sáng cho tôi không?
Với phim VEGO, độ xuyên sáng và bảo hành theo từng mã xem ở danh mục sản phẩm. Các số còn lại lấy theo bảng thông số của từng mã; nếu chưa thấy trên trang, hãy hỏi trực tiếp, đừng đoán.
Bước tiếp theo
Chọn trước độ sáng cho từng vị trí kính, rồi mới so TSER trong nhóm đó. Xem cấu hình tham khảo ở giải pháp phim cách nhiệt ô tô. Cần bảng thông số của mã bạn đang cân nhắc, gọi 0924.802.802 hoặc gửi yêu cầu qua trang liên hệ.
